Het College of Humanities (CoH, bachelors) en de Graduate School of Humanities (GSH, masters) hebben afgelopen jaar een breed gedragen toekomstbeeld opgesteld om ervoor te zorgen dat toekomstige beslissingen in eerste instantie vanuit inhoudelijke overwegingen worden gemaakt en om zo te voorkomen dat alleen financiële overwegingen de toekomst van het bachelor- en masteronderwijs van de faculteit gaan bepalen. De kernvraag is: hoe behouden we ruimte voor vernieuwing in onderzoek en onderwijs, in een langere periode van krimp?

Expertises behouden door samenwerking  

Binnen ons bachelor- en masteronderwijs bestaat een grote verscheidenheid aan opleidingen. De opleidingen functioneren soms als een verzameling van afzonderlijke eilanden. In sommige gevallen geldt bijvoorbeeld dat keuzevakken uitsluitend binnen een specifieke opleiding of cluster gekozen kunnen worden. Door samenwerkingen tussen de opleidingen te verbeteren, en bijvoorbeeld meer gedeeld onderwijs mogelijk te maken, zullen vakken breder toegankelijk zijn voor meer studenten en is er ruimte voor nieuwe leerroutes. Doordat de verschillende expertisegebieden onderwijs delen komt er meer ruimte voor inhoudelijke vernieuwing en interdisciplinaire samenwerking rondom thematische zwaartepunten. Onderzoeks- en maatschappelijke vraagstukken vragen immers steeds vaker om een interdisciplinaire aanpak. Daarbovenop brengt dit financiële voordelen met zich mee. Een aanzienlijk aantal vakken wordt door een heel klein aantal studenten gevolgd en bij sommige opleidingen studeren er erg weinig studenten af: dit zijn zowel financiële als didactische uitdagingen. Door meer onderwijs te delen kunnen we onze huidige expertises behouden en bekostigen. Dat betekent soms dat niet elke expertise noodzakelijk aan een eigen opleiding gekoppeld is.

Ruimte maken voor vernieuwing 

Om inhoudelijk toekomstgerichte vernieuwing te stimuleren, willen de CoH en de GSH aan de hand van onderwijszwaartepunten een aantal breed toegankelijke proeftuinen creëren waar vernieuwende onderzoeks- en onderwijsthema’s en profielen bij elkaar worden gebracht, zoals op het terrein van duurzaamheid, meertaligheid, postkolonialisme en AI. Hier kunnen studenten en docenten van verschillende opleidingen met elkaar samenwerken en kunnen we het onderwijs beter laten inspelen op nieuwe ontwikkelingen en de verbinding met de arbeidsmarkt verbeteren. Het onderwijs zal in de toekomst in sterke(re) mate onderzoeks- en omgevingsgericht zijn door studenten mee te laten werken in onderzoeksprojecten en onderwijsprojecten met maatschappelijke partners, en door een buitenlandverblijf of stages te stimuleren. Studenten doen zo relevante ervaring op voor hun toekomstige loopbaan, of dat nu de stap is richting een vervolgopleiding, de arbeidsmarkt of het onderzoek. Daarnaast wil de faculteit de komende jaren samen met docenten en onderzoekers kritisch kijken naar de betekenis van GenAI voor het onderwijs en het toekomstige werkveld van studenten. Ook zal er extra aandacht uitgaan naar academisch burgerschap, diversiteit en inclusie, waaronder de international classroom die zorgt voor een mondiale en diverse onderwijsomgeving.

Hoe ziet dat eruit en wat betekent dat voor studenten? 

In de toekomst blijven opleidingen via de verplichte vakken een gedegen basis bieden in de eigen discipline, maar komt er meer ruimte voor gedeeld en interdisciplinair onderwijs. Op masterniveau wordt de keuzeruimte gebruikt voor programma-overstijgende onderwijsinitiatieven. De studenten ontwikkelen binnen hun eigen opleiding vakinhoudelijke expertise en krijgen daarnaast de kans om vakken te volgen binnen andere disciplines of expertises.

Keuzevakpakketten

Zowel in de bachelor als master zullen ruime keuzevakpakketten ingericht worden. In de bachelor gebeurt dit in de vorm van aantrekkelijk pakket aan minors. Het huidige minoraanbod zal worden herzien en minors waar weinig belangstelling voor is worden ingewisseld voor nieuwe minors. De capaciteit van populaire minors kan worden vergroot. In de master zullen keuzevakpakketten aangeboden worden rondom thematische zwaartepunten, die daardoor toegankelijk zijn voor meer studenten van verschillende opleidingen. Dit biedt een grotere groep studenten de mogelijkheid tot verbreding door vakken in andere disciplines te volgen en zo hun perspectief op de eigen opleiding te verruimen. Daarnaast ontstaat ook de mogelijkheid tot verdieping, bijvoorbeeld in vakken over kunst- en cultuurtheorieën waarmee studenten al in hun eigen opleiding kennis hebben gemaakt en waarin zij zich binnen een andere opleiding verder kunnen specialiseren.

Grotere vakken

In zowel het bachelor- als masteronderwijs zal een aantal vakken vergrood worden in EC-omvang zodat er minder versnippering is en studenten starten met een gedegen basisniveau. De toetsmomenten blijven daarbij gespreid. Daarnaast worden (meer) vakken binnen opleidingsclusters gedeeld. Door de financiële voordelen hiervan kunnen ook kleinere onderwijsvormen zoals werkgroepen en practica worden aangeboden en kleinere expertises behouden blijven.

Breder toegankelijke keuzevakken

Hoewel het totale aantal vakken zal afnemen, wordt de keuzemogelijkheid voor studenten juist groter doordat vakken breder toegankelijk worden. Studenten behouden de vrijheid om binnen hun keuzeruimte vakken naar eigen interesse te combineren. Bij de herprogrammering van de curricula zal er bovendien aandacht zijn voor goede programmering en informatieverstrekking: er komt een helder overzicht van alle keuzemogelijkheden en -momenten, en keuzepakketten worden op logische momenten binnen het programma aangeboden.

De toekomstbeelden

Download het Toekomstbeeld CoH (pdf)

Download het Toekomstbeeld GSH (pdf)